Evropa po përjeton një transformim të thellë politik. Nga Berlini në Paris, nga Roma në Stokholm, kontinentit po i fryn një erë e re – një erë që po e shtyn politikën drejt kufizimeve më të forta, kontrolleve më të rrepta dhe një qasjeje gjithnjë e më të ashpër ndaj të huajve. Ajo që dikur ishte një hapësirë e hapur, e ndërtuar mbi idealet e solidaritetit dhe të drejtave të njeriut, sot po shndërrohet në një fortesë të blinduar.
Gjermania – nga porta e hapur te politika e hekurt
Në qendër të kësaj lëvizjeje qëndron frika: frika nga pasiguria, nga ndryshimet demografike, nga ekstremizmi, nga e panjohura. Dhe pikërisht mbi këtë frikë po ndërtohen politikat e reja të emigracionit.
Gjermania, dikur simbol i mikpritjes evropiane, ka ndryshuar kurs. Qeveria e saj ka miratuar masa që synojnë deportime më të shpejta, procedura më të rrepta dhe një sistem azili shumë më selektiv. Ky ndryshim nuk është i izoluar – ai është sinjali më i qartë se Evropa po lëviz drejt një epoke të re politike.
Në shumë vende të tjera, partitë e djathta po fitojnë terren, duke ushtruar presion mbi qeveritë që të “mbyllin portat” dhe të vendosin rregulla më të forta për hyrjen e të huajve.
BE-ja përgatitet për reforma historike
Bashkimi Evropian po planifikon një paketë të re masash që do të ndryshojë mënyrën se si trajtohen migrantët:
• Qendra të jashtme për përpunimin e azilit
• Deportime të përshpejtuara
• Kontroll kufitar shumë më agresiv
Spanja – zëri i vetëm që sfidon rrymën
Në këtë atmosferë të tensionuar, Spanja mbetet një përjashtim. Qeveria e saj argumenton se migracioni është një domosdoshmëri ekonomike, një mjet për të mbushur boshllëqet e tregut të punës dhe për të ruajtur ekuilibrin demografik. Por zëri i saj humbet në një kor të zhurmshëm që kërkon mure më të larta dhe politika më të ashpra.
Këto masa vijnë në një kohë kur numri i mbërritjeve të parregullta ka rënë ndjeshëm. Por politika nuk ndjek gjithmonë statistikat – shpesh ndjek emocionet.
Fati i migrantëve – mes shpresës dhe humnerës
Ndërsa politikat shtrëngohen, migrantët përballen me një realitet të zymtë:
• pritje të gjata në qendra ndalimi
• rrezik të lartë deportimi
• procedura të komplikuara
• rritje të incidenteve raciste
Shumë prej tyre mbërrijnë në Evropë me ëndrra të mëdha, por përfundojnë të bllokuar në një sistem që i sheh më shumë si numra sesa si njerëz.
Evropa përballë pasqyrës së vet
Dhe tani, pyetja e madhe qëndron pezull mbi kontinent:
A do të vazhdojë Evropa të ndërtojë mure, apo do të kujtojë idealet mbi të cilat u ngrit?
Nëse vazhdon rrugën e mbylljes, rrezikon të humbasë shpirtin e saj – atë shpirt që e bëri një simbol të lirisë dhe humanizmit.
Nëse zgjedh rrugën e hapjes, duhet të përballet me sfida të mëdha, por edhe me mundësi të jashtëzakonshme.
E ardhmja e migrantëve është e paqartë.
E ardhmja e Evropës është po aq e paqartë.
Dhe ndoshta, për herë të parë pas shumë dekadash, fati i të dyve është i lidhur aq fort, sa një hap i gabuar mund të ndryshojë historinë e kontinentit përgjithmonë.
